1. DPC Gecikmesini Teşhis Edin
Soruna tam olarak hangi sürücünün (Audio, Wi-Fi, Ekran Kartı vb.) neden olduğunu bulmak ilk adımdır.
• LatencyMon adlı ücretsiz yazılımı indirin ve kurun.
• Programı çalıştırıp sol üstteki Oynat (Start) butonuna basın ve arka planda müzik açıp klasörleri sürükleyerek sistemi takılmaya zorlayın.
• Birkaç dakika sonra Drivers sekmesine gelerek en yüksek gecikmeye (Highest execution time) sahip olan kırmızı renkli sürücüyü bulun. (Örn: nvlddmkm.sys ekran kartını, ndis.sys ağ kartını işaret eder).
2. Sürücüleri Temizleyerek Yeniden Kurun
Genellikle ekran ve ses kartı sürücülerinin çakışması bu duruma yol açar.
• Ekran Kartı: DDU (Display Driver Uninstaller) programını güvenli modda çalıştırarak mevcut ekran kartı sürücünüzü tamamen kaldırın. Bilgisayarı yeniden başlatıp en güncel sürücüyü üreticinin sitesinden temiz olarak kurun.
• Ses Kartı: Aygıt Yöneticisi'ne girip "Ses, video ve oyun denetleyicileri" altındaki Realtek veya ilgili ses sürücüsüne sağ tıklayıp kaldırın. Güncel sürücüyü ana kartınızın sitesinden indirin.
3. BIOS ve Chipset (Yonga Seti) Güncellemesi Yapın
Özellikle AMD Ryzen işlemcili sistemlerde fTPM kaynaklı anlık takılma ve ses cızırtısı kronik bir sorundur.
• Anakart üreticinizin sitesinden en son BIOS sürümünü indirin ve güncelleyin (AMD bu sorunu sonraki BIOS güncellemeleriyle çözmüştü).
• İşlemcinizin (AMD veya Intel) en güncel Chipset sürücüsünü kurun.
4. Güç Ayarlarını Düzenleyin
Windows'un donanımları uykuya geçirme istekleri bu takılmaları tetikleyebilir.
• Denetim Masası > Güç Seçenekleri bölümünden planı Yüksek Performans olarak seçin.
Bios'tan Global C State i kapat.
Driverları kaldır ve IObit Driver Booster ile kur
Özellikle Onboard Amd Grafik Sürücüsüne dikkat et gerekirse git Bios'tan o ekran kartını kapat, hibrit kullanma.
Bios ayarlarını düzeltir ve doğru driverları kurarsan problemlerin çözülür.
Çözülmezse;
Nvidia sistem ayarlarından Güç Modunu yüksek performansa al, bilgissyarın güç modunu da nihai performansa al.
Ramlerin Expo modunu Profil 1 ise, 2de kullanmayı dene.
Ara ara yine yapıyor ise Bios'tan Grafik kartı Gen sürümünü Auto veya son sürüm yapma Gen5 ise Gen4e, Gen4 ise Gen3e çek öyle dene. Merak etme Gen3 de yetiyor.
Bu hayatımda gördüğüm en sittirib.ktan sorun.
Çözdüğünde nasıl çözdüğümü bile bilmiyorum diceksin.
Selamlar herkese,
Sistemimde (7800X3D + RTX 4070 + Gigabyte X870E anakart) uzun süredir hem oyunlarda hem de masaüstünde, fareyi kaydırırken bile anlık mikrotakılmalar (stutter / frametime spikes) yaşıyordum. Reddit dahil kurcalamadığım forum, denemediğim yöntem kalmamıştı. Sonunda sorunun kökünü kazıdık ve sistemi yağ gibi akacak hale getirdik. Benimle aynı sorundan muzdarip olanlar için adım adım ne yaptığımızı paylaşıyorum.
1. Adım: Ana Suçluyu Bulduk (Uykudaki Çekirdekler!)
Sorunun donanımsal değil, Windows'un işlemci çekirdek haritasını (HAL veritabanı) kilitlemesinden kaynaklandığını fark ettik.
Kontrol yöntemi: Görev Yöneticisi > Performans > CPU sekmesine girdiğimde Ryzen 7 7800X3D işlemcimin 8 Çekirdek / 16 İzlek (Threads) çalışması gerekirken, Mantıksal İşlemciler kısmında sadece 8 yazdığını gördüm! Yani işlemci yarı kapasiteyle çalışıyordu.
Aygıt Yöneticisi'nden gizli aygıtları göster dediğimde kalan 8 çekirdeğin soluk/şeffaf renkte uyuduğunu gördüm. BIOS'ta SMT ayarı "Auto" olsa bile Windows bu çekirdekleri tamamen devre dışı bırakmış ve kısıtlamıştı. Ağır yüke girdiğinde veya anlık alt-tab geçişlerinde veri trafiği sıkıştığı için sistem anlık donuyordu.
2. Adım: Çözüm (BIOS Güncellemesi ve Sıfırlama)
BIOS'ta ayarlar Auto görünmesine rağmen Windows inat ettiği için anakartıma gelen en güncel BIOS sürümünü USB flash bellekle güncelledim.
Sonuç: BIOS güncellemesi anakartın tüm eski kodlarını ve kilitlenmelerini sıfırladı. Bilgisayarı açıp Görev Yöneticisi'ni kontrol ettiğimde nihayet Mantıksal İşlemciler: 16 yazısını gördüm! İşlemcinin üzerindeki görünmez fren kalktı ve takılmalar anında bıçak gibi kesildi.
3. Adım: BIOS Performans Ayarları
Güncelleme sonrası sıfırlanan BIOS'a girip şu kritik ayarları çektik:
EXPO 1: RAM'lerimi tekrar tam performans hızı olan 6000 MHz'e aldım.
PBO Enhancement (90 Level 2): Güçlü bir sıvı soğutmam olduğu için Gigabyte anakartın bu hazır undervolt/sıcaklık limit profilini seçtim. İşlemci hem daha serin çalışıyor hem de oyunlarda sürekli en yüksek saat hızlarında (Boost Clock) kalıyor.
X3D Turbo Mode:KESİNLEKLE KAPATTIM (Disabled). Çünkü bu mod tek çipli 7800X3D'de SMT'yi (16 izleği) otomatik olarak tekrar kapatıp işlemciyi yine 8 izleğe düşürüyor ve takılmaları geri getiriyor.
4. Adım: Nvidia Denetim Masası ve G-Sync Ayarları
Gecikmeleri (DPC Latency) tamamen sıfırlamak için Nvidia Denetim Masası'ndan şu optimizasyonları yaptım:
Bağlantılı Optimizasyon (Threaded Optimization): "Otomatik" konumundan AÇIK (On) konumuna getirdim. Bu ayar, ekran kartı sürücüsünün az önce uykudan uyandırdığımız 16 izleğin tamamını aktif kullanmasını sağlıyor.
G-Sync + V-Sync + Düşük Gecikme (Ultra): Nvidia Denetim Masası'ndan G-Sync'i açtım, Dikey Senkronizasyon'u (V-Sync) AÇIK yaptım, Düşük Gecikme Oranı Modu'nu ise ULTRA yaptım. (Önemli: Oyun içi ayarlardaki V-Sync'i ise tamamen kapattım). Bu üçlü kombinasyon 240 Hz monitörümde FPS'i otomatik 235'e sabitleyerek yırtılmaları sıfırladı ve giriş gecikmesini (input lag) yok etti.
Özet:
Eğer 7800X3D veya benzeri bir Ryzen işlemcide masaüstünde bile anlık fare takılmaları, mikrotakılmalar yaşıyorsanız ilk iş Görev Yöneticisi'nden Mantıksal İşlemci (Logical Processors) sayınıza bakın. Eğer olması gerekenden azsa hemen temiz bir BIOS güncellemesi yapın ve Windows'un çekirdek kilidini kırın.
Umarım bu rehber benim gibi aylarca çözüm arayan birilerinin derdine derman olur!
Selamlar herkese,
Sistemimde (7800X3D + RTX 4070 + Gigabyte X870E anakart) uzun süredir hem oyunlarda hem de masaüstünde, fareyi kaydırırken bile anlık mikrotakılmalar (stutter / frametime spikes) yaşıyordum. Reddit dahil kurcalamadığım forum, denemediğim yöntem kalmamıştı. Sonunda sorunun kökünü kazıdık ve sistemi yağ gibi akacak hale getirdik. Benimle aynı sorundan muzdarip olanlar için adım adım ne yaptığımızı paylaşıyorum.
1. Adım: Ana Suçluyu Bulduk (Uykudaki Çekirdekler!)
Sorunun donanımsal değil, Windows'un işlemci çekirdek haritasını (HAL veritabanı) kilitlemesinden kaynaklandığını fark ettik.
Kontrol yöntemi: Görev Yöneticisi > Performans > CPU sekmesine girdiğimde Ryzen 7 7800X3D işlemcimin 8 Çekirdek / 16 İzlek (Threads) çalışması gerekirken, Mantıksal İşlemciler kısmında sadece 8 yazdığını gördüm! Yani işlemci yarı kapasiteyle çalışıyordu.
Aygıt Yöneticisi'nden gizli aygıtları göster dediğimde kalan 8 çekirdeğin soluk/şeffaf renkte uyuduğunu gördüm. BIOS'ta SMT ayarı "Auto" olsa bile Windows bu çekirdekleri tamamen devre dışı bırakmış ve kısıtlamıştı. Ağır yüke girdiğinde veya anlık alt-tab geçişlerinde veri trafiği sıkıştığı için sistem anlık donuyordu.
2. Adım: Çözüm (BIOS Güncellemesi ve Sıfırlama)
BIOS'ta ayarlar Auto görünmesine rağmen Windows inat ettiği için anakartıma gelen en güncel BIOS sürümünü USB flash bellekle güncelledim.
Sonuç: BIOS güncellemesi anakartın tüm eski kodlarını ve kilitlenmelerini sıfırladı. Bilgisayarı açıp Görev Yöneticisi'ni kontrol ettiğimde nihayet Mantıksal İşlemciler: 16 yazısını gördüm! İşlemcinin üzerindeki görünmez fren kalktı ve takılmalar anında bıçak gibi kesildi.
3. Adım: BIOS Performans Ayarları
Güncelleme sonrası sıfırlanan BIOS'a girip şu kritik ayarları çektik:
EXPO 1: RAM'lerimi tekrar tam performans hızı olan 6000 MHz'e aldım.
PBO Enhancement (90 Level 2): Güçlü bir sıvı soğutmam olduğu için Gigabyte anakartın bu hazır undervolt/sıcaklık limit profilini seçtim. İşlemci hem daha serin çalışıyor hem de oyunlarda sürekli en yüksek saat hızlarında (Boost Clock) kalıyor.
X3D Turbo Mode:KESİNLEKLE KAPATTIM (Disabled). Çünkü bu mod tek çipli 7800X3D'de SMT'yi (16 izleği) otomatik olarak tekrar kapatıp işlemciyi yine 8 izleğe düşürüyor ve takılmaları geri getiriyor.
4. Adım: Nvidia Denetim Masası ve G-Sync Ayarları
Gecikmeleri (DPC Latency) tamamen sıfırlamak için Nvidia Denetim Masası'ndan şu optimizasyonları yaptım:
Bağlantılı Optimizasyon (Threaded Optimization): "Otomatik" konumundan AÇIK (On) konumuna getirdim. Bu ayar, ekran kartı sürücüsünün az önce uykudan uyandırdığımız 16 izleğin tamamını aktif kullanmasını sağlıyor.
G-Sync + V-Sync + Düşük Gecikme (Ultra): Nvidia Denetim Masası'ndan G-Sync'i açtım, Dikey Senkronizasyon'u (V-Sync) AÇIK yaptım, Düşük Gecikme Oranı Modu'nu ise ULTRA yaptım. (Önemli: Oyun içi ayarlardaki V-Sync'i ise tamamen kapattım). Bu üçlü kombinasyon 240 Hz monitörümde FPS'i otomatik 235'e sabitleyerek yırtılmaları sıfırladı ve giriş gecikmesini (input lag) yok etti.
Özet:
Eğer 7800X3D veya benzeri bir Ryzen işlemcide masaüstünde bile anlık fare takılmaları, mikrotakılmalar yaşıyorsanız ilk iş Görev Yöneticisi'nden Mantıksal İşlemci (Logical Processors) sayınıza bakın. Eğer olması gerekenden azsa hemen temiz bir BIOS güncellemesi yapın ve Windows'un çekirdek kilidini kırın.
Umarım bu rehber benim gibi aylarca çözüm arayan birilerinin derdine derman olur!
