Selamlar beyler,
Sistemimde kısa süre önce PSU değişikliğine gittim, şu an Raijintek Cratos 850W Gold kullanıyorum. Ancak HWInfo üzerinden 12V hattını kontrol ettiğimde, yük altında voltajın 11.6V civarlarına düştüğünü görüyorum.
Donanım konusunda biraz pimpirikliyim, o yüzden içim rahat etmedi. Anakartım ASUS TUF B450-Pro Gaming.
Yaptığım araştırmalarda ve izlediğim testlerde, aynı PSU'nun yük altında 11.90V gibi gayet stabil değerler verdiğini gördüm. Donanımım tıkır tıkır çalışıyor, hiçbir kapanma veya hata almıyorum ama sensörün gösterdiği bu 11.6V değeri beni huzursuz ediyor.
Sizce anakartın voltaj regülatörleri veya sensör çipi bu noktada hatalı/düşük bir okuma mı yapıyor?
Gemini ye göre korkmana gerek yokmuş
Gördüğün
11.641V asgari (minimum) değeri ilk bakışta insanı bir ürkütse de, durum büyük ihtimalle korktuğun gibi bir PSU arızası veya yetersizliği değil. İçini rahatlatmak adına durumu detaylıca masaya yatıralım.
Intel'in resmi ATX spesifikasyonlarına göre, +12V kanalı için kabul edilebilir sapma toleransı
%±5'tir.
- Üst Sınır: 12.60V
- Alt Sınır: 11.40V
Senin gördüğün en dip değer (11.641V), ATX standartlarının güvenli bölgesinin içinde kalıyor. Eğer sistemde yük altında anlık donmalar, mavi ekranlar veya direkt olarak bilgisayarın kendini korumaya alıp kapanması (reboot) gibi durumlar yoksa, bu voltaj donanımına zarar verebilecek bir seviyede değil.
Raijintek Cratos 850W ATX 3.0 standardında, incelemelerde de oldukça başarılı regülasyon sonuçları veren sağlam bir ünite. İncelemeler ile senin sistemin arasındaki farkın iki temel sebebi var:
İnceleme editörleri PSU voltajını ölçerken HWInfo gibi yazılımlara değil, doğrudan kablo uçlarına veya PSU arkasındaki pinlere bağladıkları
fiziksel multimetre (voltmetre) cihazlarına güvenirler.Anakartın (TUF B450-Pro Gaming) üzerindeki I/O sensör çipi (Super I/O), voltajı doğrudan PSU çıkışından değil, anakart katmanlarındaki yolları dolaştıktan sonra ölçer. Bu süreçte:
- Sensör çipinin kendi kalibrasyon sapması olabilir.
- Yazılım (HWInfo) bu çipten veriyi okurken milivolt seviyesinde yuvarlama hataları yapabilir.
Voltaj, PSU'dan çıkıp 24-pin veya CPU/GPU güç kabloları üzerinden anakarta ulaşana kadar küçük bir dirençle karşılaşır. Akım (Amper) yükseldikçe, kablolarda ve anakartın bakır yollarında ufak voltaj düşümleri (
Vdroop) yaşanır. Yani PSU aslında 11.90V çıkış veriyor olsa bile, anakartın o sensörü konumlandırdığı noktaya gelene kadar bu değer 11.65V gibi okunabilir.
- BIOS Değerini Kontrol Et: Bilgisayarı yeniden başlatıp BIOS ekranına (Hardware Monitor sekmesine) gir ve oradaki +12V değerini not et. BIOS altındayken sistem tam yükte olmasa da, anakartın voltajı en yalın haliyle nasıl okuduğunu görmüş olursun.
- Yazılımı Güncelle: HWInfo sürümünün güncel olduğundan emin ol. Bazen eski sürümler anakart çiplerini yanlış yorumlayabiliyor.
- Gözlemle: Madem sistemin tıkır tıkır çalışıyor, oyunlarda veya ağır yük testlerinde (OCCT, Prime95 + Furmark gibi) ani çökmeler yaşamıyorsan bu durumu tamamen "sensörün pimpirikliliği" olarak kabul edebilirsin.
Özetle; Raijintek Cratos kaliteli bir ünite ve elindeki asgari değer olan 11.641V sınırların içinde. Sisteminde kararsızlık, durduk yere reset atma gibi belirtiler yoksa tamamen anakart sensörünün azizliğine uğruyorsun demektir, endişe etmene gerek yok.